ispy para iphone 6 Plus sms spion iphone 4s spy app für iphone 4s kindersicherung internet kindersicherung für schränke handy orten verloren o2 computer temperatur überwachen chip link spionage iphone spy software ios 7 handy einmalig kindersicherung pc microsoft spionage android app spy location pc überwachung polizei
Waluta Drukuj
Imagehm. Marek Gajdziski

Zbliaj si wakacje – czas  na obozy harcerskie. Czasem warto skorzysta z pomysw, sprawdzonych przez innych instruktorw, zaadoptowa je do potrzeb wasnej druyny i w ten sposb podnie atrakcyjno i skuteczno wychowawcz obozu. Oto jeden z takich pomysw. Zosta on z bardzo dobrym rezultatem wprowadzony w ycie i przetestowany na obozie 16WDH w 2005 roku.

Obz harcerski spenia wiele, bardzo rnych funkcji wychowawczych. Nie bdziemy ich tutaj wymienia. Poza wszystkim innym, obz harcerski jest te najlepsz chyba okazj wychowania spoecznego,  ksztacenia umiejtnoci ukadania sobie  relacji z innymi ludmi, odpowiedzialnoci za wsplnot, ksztatowania postaw obywatelskich, i t.d.

Czy obz harcerski moe by take miejscem gdzie harcerze bd mieli szanse skosztowa wiedzy o podstawowych mechanizmach ycia spoecznego funkcjonujcych w prawdziwym, „dorosym” wiecie?  Czy na obozie da si harcerzom przybliy podstawy ekonomii, wiedzy o wolnym rynku – zachci do przedsibiorczoci? Biorc pod uwag puszczaski charakter ycia obozowego i prbujc zmierzy si z tak postawionym zadaniem w sposb konwencjonalny, trzeba by chyba odnie si do tego pomysu sceptycznie. Wykresy, tabele, wykady i pogadanki, raczej chopcw nie zainteresuj - zwaszcza w lesie, nad jeziorem – gdzie tyle jest ciekawszych rzeczy do zrobienia.

 

A gdyby tak zastosowa wpisane w metod harcersk zasady oddziaywania poredniego i naturalnego? A gdyby tak zaproponowa atrakcyjn form - wcigajc do zabawy i jednoczenie pozwalajc pozna prawa ekonomii na wasnej skrze. Ba! Ale jak to zrobi?

A oto prba odpowiedzi.

Waluta obozowa
Idea polega na tym aby pokaza chopcom jak rodzi si rynek, jak dziki osobistej przedsibiorczoci poprawia si jako ycia, jakie mechanizmy wpywaj na wysoko cen, co to jest inflacja i jakie skutki wywiera ona na ich osobiste warunki ycia, a nawet umoliwi im poznanie mechanizmw giedowych.
 

Przygotowanie

Obz Szesnastki mia w 2005 roku charakter obozu jednej z centurii legionu rzymskiego wysanego na ziemie Polan dla ochrony szlaku bursztynowego. Std walut obozow staa si sestercja. Poniewa pomys narodzi si w trakcie obozu, nie byo moliwoci odpowiednio si przygotowa do jego wprowadzenia. Zastosowano wic rozwizanie prowizoryczne w postaci monet o jednym tylko nominale (1 sestercja) wykonanych ze specjalnie oznaczonych podkadek metalowych zakupionych w odlegym sklepie elaznym.

Przygotowujc operacj wprowadzenia waluty obozowej na grubo  przed obozem, mona si oczywicie przygotowa znacznie lepiej. Nazwa waluty powinna odpowiada charakterowi zabawy obozowej co bdzie dodatkowym czynnikiem uatrakcyjniajcym t zabaw i wzbogacajcym wyobrani chopcw. W zalenoci od wybranego okresu historycznego powinny to by monety (mona je „wybi” na specjalnie spreparowanej prasie) lub pienidz papierowy (zaprojektowany i wydrukowany na specjalnym, trudnym do podrobienia papierze). Dobrze przygotowany pienidz, poza wszystkim innym, pozostanie pikn pamitk  po wspaniaej obozowej zabawie. Warto te zawczasu pomyle o rnych nominaach. Dysponujc takim pienidzem bdzie mona znacznie bardziej elastycznie ksztatowa ceny.

Ostatni kwesti konieczn do przemylenia jest ilo pienidza jaki ma by wprowadzony do obiegu. Trzeba si na tym troch zastanowi, zwaszcza gdy jego produkcji nie da si uruchomi w warunkach obozowych. Lepiej mie spory zapas i najwyej nie wprowadzi go nigdy na rynek.
 

Uruchomienie zabawy

Pienidz ma sens istnienia tylko wtedy gdy mona za niego naby jakie dobra: towary lub usugi. eby zabawa miaa sens i wcigaa chopcw, musi istnie moliwo nabywania za obozowe pienidze realnych i atrakcyjnych dbr. W celu stworzenia pierwotnego rynku umoliwiajcego realne wykorzystania pienidza proponuj uruchomienie kantyny obozowej oraz stworzenie katalogu usug (na obozie Szesnastki byy to „przywileje senatorskie”).

Skd miayby si wzi towary w kantynie obozowej?

Dla tego celu wykorzystano budet obozowy przewidziany na codzienne podwieczorki. Posugujc si walut obozow mona byo kupi w kantynie produkty, ktre i tak trafiyby do chopcw. Z tym, e codziennie mieli oni wybr. W kantynie mona byo kupi batoniki, chipsy, napoje, ciastka, cukierki, a nawet owoce, ale tylko za sestercje.

W dniu wprowadzenia waluty obozowej na tablicy rozkazw pojawi si te cennik „usug” wiadczonych przez centuriona.  Byy to midzy innymi; zwolnienie z gimnastyki porannej, dodatkowa kpiel w czasie wolnym,  przepustka do prawdziwego sklepu w pobliskiej miejscowoci, itp. Specjalnie nie wymieniam wszystkich wprowadzonych usug, aby pozostawi pole wyobrani.

W jaki sposb pienidze trafiay do harcerzy, aby nastpnie mogy zosta wydane?

Wykorzystano do tego system obozowej punktacji midzy zastpami. Kady zastp otrzymywa pod koniec dnia, podczas wieczornej Rady Obozu, tyle sestercji ile punktw zdoby tego dnia w punktacji. Nastpnie zastpowy dzieli dzienny „od” pomidzy czonkw zastpu wedug wewntrznych regu wypracowanych przez samych chopcw.

Zauwamy, e w ten sposb wprowadzono co na ksztat wynagrodzenia, ktre byo adekwatne do poziomu penionej suby obozowej, wynikw w grach, stanu porzdku w namiocie zastpu, postawy chopcw, iloci zdobytych sprawnoci i wszystkiego tego co znajdowao swoje odzwierciedlenie w punktacji. Ciekawym i godnym zauwaenia zjawiskiem byo to, e z chwil wprowadzenia „odu”, radykalnie poprawi si porzdek w obozie, posiki przestay si spnia, gary lniy czystoci, nikt nie zasypia na warcie, a przede wszystkim pojawio si bardzo wyrane zainteresowanie zdobywaniem sprawnoci.

Wprowadzajc w ten sposb obozowy system walutowy trzeba przemyle skal punktacji zastpw i rozsdnie powiza j z poziomem cen wyjciowych dla towarw oferowanych w kantynie i usug wiadczonych przez komend obozu. Na obozie Szesnastki zastosowano nastpujc  relacj. Kady zastp mg za prawidow postaw zdoby dziennie ok. 30 punktw, a oprcz tego punkty ekstra za kade wyrnienie lub inne osignicie. Zastpy skaday si przecitnie z 6 chopcw, co oznacza, e kady harcerz mg potencjalnie otrzyma dzienny od w wysokoci 5 sestercji. Od razu zdradz tajemnic, e w skutek niebywaego wrcz zaangaowania w sub oraz  przejawiania niespotykanej inicjatywy w yciu obozowym,  poziom odu systematycznie rs. Pod koniec obozu, niektre zastpy wycigay ju nawet po 15 sestercji na gow samego odu, a do tego dochodziy dochody uzyskiwane z dziaalnoci gospodarczej.

Zadanie uruchomienia kantyny spado na kwatermistrza ku jego wielkiej „uciesze”, gdy dziki temu mia on niepowtarzaln okazj czynnie wczy si w ycie obozowe i prac programow. Z czasem, prowadzenie kantyny przejo niezalene przedsibiorstwo, ktre nabyo prawo do jej prowadzenia w drodze otwartego przetargu. Oczywicie przedsibiorstwo to cieszyo si sporym wynagrodzeniem uzyskiwanym z prowizji od sprzedawanych towarw.

W chwili uruchomienia sytemu walutowego wprowadzono nastpujce ceny.

Dla towarw w kantynie zastosowano przybliony kurs przeliczeniowy w stosunku do PLN: 1z=5 sestercji. I tak przykadowo:

2 litrowa butelka Coca Coli – 25 s
baton Mars -  5s
Princesa kokosowa – 5s
pczek – 5 s
drodwka  - 5 s
½ kg czereni – 10s
W ten sposb uksztatoway si waciwe (rzeczywiste) relacje cenowe pomidzy oferowanymi produktami. Jednoczenie powizano kurs sestercji wzgldem zotwki ze skal punktacji, w ten sposb, e kadego harcerza powinno by sta na zakup, i tak nalenego mu podwieczorka. A przy okazji, taki drobiazg – za lepsz sub, wiksze zaangaowanie w ycie obozu – wiksze moliwoci w kantynie.

Cennik niektrych „przywilejw senatorskich”.

Dodatkowa kpiel w czasie wolnym – 5 s
Przepustka do miejscowoci  w czasie wolnym – 10 s
Zwolnienie z pobudki – 50s
wity spokj przez 24 godziny – 500s

 

Powstanie rynku
W trakcie obozu ceny wyjciowe ulegay istotnej zmianie dostosowujc si do warunkw rynkowych. To bya pierwsza wana lekcja jak „przerobili” legionici. W tak mikroskopijnej skali rynku, bardzo wyranie da si zauway mechanizm ksztatowania si ceny rwnowagi. Gdy w kantynie brakowao towaru jego ceny rosy. To samo gdy w kieszeni legionistw znalaza si wiksza ni normalnie ilo sestercji. Pamitna bya aukcja jak przeprowadzono w celu sprzedania ostatniej butelki Fanty, o ktr rywalizowao kilku chtnych. Ostatecznie osigna ona zawrotn cen 78s. Podobnie byo z cen za dodatkow kpiel. Pocztkowo, okazaa si ona tak atrakcyjna, e ratownik nie mg wyrobi si z prac. Ostatecznie wic cen podniesiono do 10s - co spraw unormowao. I odwrotnie. Gdy towar zalega (np. czerenie, ktre wyceniono za wysoko w stosunku do preferencji chopcw) - jego cena spadaa. W dni zimne i deszczowe mona si byo dodatkowo wykpa ju za 2 s.

W trzecim dniu dziaania sytemu walutowego powstaa pierwsza spka, ktrej celem bya dziaalno gospodarcza. Byo to oczywicie dyskretnie „podsterowane” przez obonego, ktry zayczy sobie wjechania na apel w lektyce. Tak powstao Obozowe Przedsibiorstwo Lektykowe.  Za jedyne 2s mona byo zosta przewiezionym w lektyce na odlego 200 krokw (np. do stowki), a za dopat w wysokoci kolejnych 2s – standard podry zwikszali dwaj „niewolnicy” z wachlarzami. 

Kolejnym przedsiwziciem gospodarczym okazaa si wiea „Bungee”.  Jezioro byo do pytkie i nie mona byo zbudowa pomostu umoliwiajcego skoki na gwk. Dwch przedsibiorczych legionistw zbudowao wic specjaln, wysok wie, ktr nastpnie wstawili do jeziora w miejscu gdzie miao ono ponad 2.5m gbokoci. Eksploatacj wiey przejo konsorcjum ratownik + budowniczowie pobierajc od chtnych opat w wysokoci 1 sestercji za 10 skokw do wody. 

Przedsibiorstwa zarobkowe zaczy powstawa jak grzyby po deszczu gdy w kieszeniach legionistw pojawia si pewna ilo wolnych sestercji, ktrych nie byo ju mona wydawa w kantynie, a i korzystanie z „przywilejw senatorskich” stao si nudne.  Przykad i sukces pierwszych odwanych zadziaa jak naley. Chopcy zaczli gwkowa co by tu jeszcze wymyli by zarobi troch grosza. Byway rne prby. Jedne przetrway, inne nie. Te ktre celnie trafiy w „zapotrzebowanie spoeczne” wiciy sukcesy, te ktre si z nim miny koczyy si upadoci.  Tak upada firma zajmujca si produkcj uzbrojenia w tym katapult i wie oblniczych. Jej machiny wojenne nie spotkay si z naleytym popytem, jako e legion  w zasadzie adnych wojen nie prowadzi, a nieliczne wyprawy wojenne raczej nie wymagay stosowania oble bo dzikie ludy napadajce kupcw, adnych twierdz nie posiaday. Gry terenowe przypominay raczej szalone gonitwy po lesie za rozbjnikami i potyczki partyzanckie ni regularne bitwy. Nawet umiejtno formowania „wia”, nabyta przez legion w pocie codziennych wicze, na nic si Rzymowi nie zdaa wobec przeciwnika, kryjcego si na drzewach i atakujcego znienacka.  Za to sukces odniosa firma „Garkotuk” zajmujca si myciem menaek. W ten oto sposb chopcy wycignli jeszcze jeden cenny wniosek. Dobrze zorganizowane spoeczestwo, w ktrym funkcjonuj zasady wolnego rynku, „traci zapa wojenny” i przestawia si na tory dziaalnoci zmierzajcej do podniesienia wasnego standardu ycia w drodze zaspokajania wci wyszych potrzeb cywilizacyjnych. 

W katalogu tych wyszych potrzeb nie zabrako te kultury. W obozie funkcjonoway a dwie konkurencyjne gazety – „Gos Legionisty” i  „Forum Romanum”. Obie powstay pierwotnie jako miejsca do odpatnego zamieszczania reklam przez powstajce jak grzyby po deszczu nowe przedsibiorstwa. Z czasem okazao si, e atrakcyjno tych pism ukazujcych si codziennie ale w jednym tylko egzemplarzu wywieszanym na tablicy rozkazw, bya niewystarczajca. Reklamodawcy odmwili pacenia za reklamy, gdy mao kto je czyta. To zmusio wydawcw do nasycenia swoich pism atrakcyjn treci. Pod koniec obozu obie gazety przecigay si w zamieszczaniu dowcipnych artw rysunkowych i satyrycznych wierszykw, a wszyscy z niecierpliwoci wypatrywali wywieszenia nowego numeru. 

Nie bd przytacza wicej przykadw prowadzonej przez legionistw dziaalnoci gospodarczej. Zapewniam, e bya ona bardzo bogata i pomysowa. Mona nawet powiedzie, e ywioowa. Zostawmy jednak pole do popisu tym wszystkim, ktrzy zaryzykuj wprowadzenie na swoim obozie wasnego systemu walutowego.  Zajmijmy si kilkoma wanymi kwestiami dotyczcymi sterowania zabaw.

Bank Centralny

Za dziaanie caego systemu, jego zwizek z budetem obozu i z realn walut wyraon w  polskich zotych odpowiedzialny by kwatermistrz.  On planowa zakupy do kantyny. On te trzyma zapas wyprodukowanego pienidza i stopniowo puszcza go w obieg.

W pewnym momencie, chcc unikn inflacji, ktrej pierwsze oznaki zaczy ju dawa zna o sobie, Rada Druyny, po wnikliwej analizie przyczyn wzrostu cen, podja decyzj o zaprzestaniu wprowadzania nowych pienidzy do obiegu. Na jaki czas na rynku pozostaa cile okrelona suma sestercji, ktra wystarczaa do obsugi setek niezalenych transakcji dokonywanych przez harcerzy oraz wypaty odu.  od wypacany by ze rodkw uzyskiwanych przez kantyn oraz ze sprzeday „przywilejw senatorskich”. Czasami w pastwowej kasie brakowao pienidzy. Wtedy zwikszano poda w kantynie i regulowano ceny zachcajc legionistw do wymiany sestercji na dobra oferowane przez pastwo.  cignite w ten sposb z rynku sestercje, ponownie byy wypacane w formie „odu”. Zaledwie kilka razy zdarzyo si, e w kasie zabrako pienidzy na od. W kilku przypadkach wypacono go w formie oprocentowanych, papierowych obligacji na okaziciela, ktre mogy by przedmiotem zbycia. Kwatermistrz na wasne szczcie zdoa je szybko wykupi. Na wasne szczcie, bowiem centurion postanowi wycign konsekwencje wobec nieszczsnego dyrektora banku obciajc jego osobiste konto do wysokoci wypaconych odsetek. Cho bya to sytuacja niezamierzona, przy tej okazji chopcy poznali przeznaczenie i dziaanie tego typu papierw wartociowych oraz zobaczyli, e urzdnik pastwowy powinien ponosi osobist odpowiedzialno za starty, ktre spowodowa. Kto wie, moe dziki tej lekcji, w przyszej V lub VI RP takie zasady zaczn wreszcie funkcjonowa.

Po pewnym czasie, gdy na rynku pojawia si caa masa nowych usug i towarw, zaczy coraz czciej wystpowa zatory patnicze. Pienidze co prawda kryy do szybko pomidzy poszczeglnymi harcerzami, ale jednak byo ich za mao by mona byo kupi wszystkie teoretycznie dostpne usugi. Przysowiowe lektyki stay oparte o drzewa, bo w wyniku walki o klienta, ceny na tego typu usugi spady do tego stopnia, e ju nie opacio ich wiadczy. Z inflacj poradzono sobie do dobrze ale niestety kosztem nadmiernego „schodzenia gospodarki”.    

Wtedy, w atmosferze powszechnego niezadowolenia, wyraanego okrzykami „Balcerowicz musi odej!” podjta zostaa decyzja o wprowadzeniu do obiegu nowej partii monet. Nastpio to podczas wypaty odu. ycie gospodarcze zaczo wraca do normy. Na drodze do stowki znw pojawiy si lektyki, bar „Pod Zmulonym Lwem” znw zapeni si amatorami plackw ziemniaczanych i klusek z jagodami. Kpielisko oyo, a kantyna podwoia obroty. 

Par razy ujawniy si „przejciowe trudnoci w zaopatrzeniu kantyny”. Na szczcie obeszo si bez koniecznoci wprowadzenia kartek na Snikersy. Oczywicie za wszystkie nieszczcia obwiniano szefa banku centralnego. Raz nawet, nasz obozowy monetarysta musia salwowa si ucieczk przed rozjuszonym tumem odakw domagajcych si zwikszenia poday Coca Coli w kantynie.



Solidna lekcja ekonomii 

W pewnym momencie zabawa w „walut obozow” przestaa by tylko zabaw. Staa si skadnikiem realnego ycia obozowego i wydatnie je wzbogacia. Chopcy otrzymali siln motywacj do wzorowego wypeniania wasnych obowizkw,  przecigali si w pomysowoci, wykazywali si przedsibiorczoci i cik niekiedy prac „zarobkow”. Przy tym wszystkim bardzo interesowali si mechanizmami jakie dz ich wasnym, mini systemem ekonomicznym.

Odbyo si kilka publicznych debat, ktre prowadzone przy ognisku zmierzay do wypracowania nowych rozwiza systemowych. O jednej ju wspomniaem. Byo to zjawisko inflacji, ktre w pierwszych dniach dziaania systemu prowadzio do spadku wartoci posiadanych przez harcerzy pienidzy.  Chopcy odczuli to bolenie na wasnej skrze, kiedy z dnia na dzie baton Mars zdroa z 5 do 10 sestercji. Podjto wtedy wspomnian ju decyzj. Postanowiono w interesie caej druyny nie wprowadza wicej pienidzy na rynek. Potem zastanawiano si jak zaradzi marazmowi gospodarczemu, ktry ujawni si w trzecim tygodniu obozu. Nie wane, czy za zastosowane lekarstwo („dodrukowanie pienidzy”) wadze obozu dostayby Nobla w  dziedzinie ekonomii, czy te byo to ekonomiczn gupot - wane, e chopcy zaczli szuka przyczyn i rodkw zaradczych. Zaczli myle w kategoriach ekonomicznych, podczas gdy te same problemy poruszane przez gadajce gowy w telewizorze, w ogle ich nie interesuj.

Inna debata toczya si wok podatkw. Sprawa ta pojawia si ju przy pierwszej wypacie odu. Okazao si, e kadra obozu, ktra w punktacji midzy zastpami udziau nie bierze, pozbawiona jest wypaty. Powstao pytanie jak wynagradza komendanta, obonego i kwatermistrza.   W tej spawie legionici mieli podzielone zdanie. Generalnie powstay dwie konkurencyjne koncepcje.

- Oboy kadego legionist podatkiem pogwnym w wysokoci 1 sestercji dziennie. 
- Naoy na legionistw podatek w wysokoci 20% uzyskanego dochodu.
Za pierwszym rozwizaniem optowaa wikszo legionistw, za drugim dowdztwo i administracja centurii. Zanim zdradz jakie rozwizanie przyjto ostatecznie, nie mog oprze si pokusie przytoczenia kilku argumentw jakie paday w dyskusji przy ognisku.

Za podatkiem pogwnym:

a) Dowdztwo otrzyma stay budet w wysokoci 55s  do podziau na trzech co jest bardzo wysokim wynagrodzeniem w stosunku do odu legionistw.
b) Nie trzeba bdzie kontrolowa dochodw legionistw.
c) Podatek pogwny jest sprawiedliwy - kady paci tyle samo, bo kady tyle samo korzysta z pracy dowdztwa.
d) Stay podatek nie bdzie hamowa inicjatywy i przedsibiorczoci legionistw.
Za podatkiem dochodowym (argumenty ogoszone przez dowdztwo w prasie – ogoszenie patne) :

a) W przypadku wzrostu dochodw legionistw rosn bd te dochody dowdztwa, przez co dowdztwo bdzie zainteresowane stwarzaniem warunkw do tego by dochody legionistw stale rosy (np. bdzie zainteresowane wzrostem odu).
b) Podatek dochodowy jest sprawiedliwy – bogatsi s wstanie wicej paci na utrzymanie dowdztwa.
Sprytne argumenty dowdztwa nie znalazy zrozumienia u legionistw i „wol ludu” zdecydowano si na podatek pogwny. Pod koniec obozu w wyniku oglnego wzrostu dobrobytu podatek ten zwikszono do dwch sestercji dziennie. Rwnie i ta debata musiaa dostarczy chopcom bogatego materiau do przemyle.
 

Niebezpieczestwa

Pierwszym powanym zagroeniem jakie ujawnio si po wprowadzeniu systemu walutowego, bya skonno do chodzenia na atwizn w zdobywaniu pienidzy. Pierwszym procederem, ktry nie mg by akceptowany przez komendanta bya praktyka handlowania wartami. Po ujawnieniu takiego przypadku centurion wyda kategoryczny zakaz kupowania sobie zastpstwa w obozowej subie wartowniczej i kuchennej.

Drugim niebezpieczestwem byo powstanie czarnego rynku wymiany sestercji na zotwki. Z punktu widzenia poznawczego, byo to zjawisko ciekawe. Przypomnijmy, e wprowadzajc system walutowy zastosowano kurs 1:5 w stosunku do zotwki. Kurs ten wynika z koniecznoci poczenia skali punktacji obozowej (i wynikajcej z tego wysokoci odu) z wartoci rynkow sprzedawanych w kantynie towarw. Pniej kiedy ceny towarw i usug dostpnych za sestercje, zaczy ksztatowa si zgodnie z reguami rynku i podlega wahaniom, zdarzay si momenty, e bardziej opacao si kupowa za zotwki ni za walut obozow – chopcy potrafili liczy. Poniewa jednak w kantynie nie mona byo paci zotwkami, co bardziej spragnieni radzili sobie odkupywaniem sestercji za zotwki, od tych ktrzy mniej aknli dostpnych w kantynie akoci.  Prawdziwy sens tej operacji sprowadza si do tego, e cz harcerzy pochonitych zabaw po prostu  odsprzedawaa swj podwieczorek za prawdziwe pienidze. Poniewa Rada Obozu uznaa, e nie wszyscy rodzice mogliby by tym zachwyceni, zdecydowano si delegalizacj procederu. Tak do koca, chyba to si jednak nie udao, bo jak gosi wie gminna w latrynie czsto mona byo usysze „change money?”  A wic istniao te zjawisko „czarnego rynku”.

Zdarzy si te autentyczny napad na bank gdzie zrabowano cay zapas nie wprowadzonych jeszcze do obiegu monet. Wygldao to na powany problem wychowawczy. Okazao si jednak, e sprawcy nie zrobili tego z chci zysku tylko dla „jaj” i po krtkich pertraktacjach ca sum zwrcono.

By te przypadek prby podrobienia pienidzy. Jeden z harcerzy wysa do domu jedn sestercj na wzr, proszc ojca o kupienie w Castoramie i przysanie na obz tysica identycznych podkadek sucych za prowizoryczne monety.  Na szczcie i to si nie powiodo. Warto jednak o tym pamita i tak przygotowa pienidze przed obozem, eby trudno je byo podrobi.

Wiksze moliwoci
Obz Szesnastki by obozem jednej druyny, std jej obozowy system walutowy, by cakowicie zamknity. Wikszo obozw ZHR to zgrupowania kilku druyn. Wyobramy sobie jak zwikszyyby si edukacyjne moliwoci tej zabawy, gdyby w ramach zgrupowania kada druyna wprowadzia na podobnych zasadach swoj wasn walut. Jak uksztatowayby si kursy wymiany walut? Od czego zaleaby poziom takiego kursu? Czy powstayby kantory wymiany, a moe regularna gieda? 

Czy byaby taka potrzeba? Wyobramy sobie, e chopcy chcieliby mile spdzi czas w kawiarence prowadzonej przez harcerki, a te z kolei miayby ochot na przejadk lektyk noszon przez chopcw. Strefa wolnego handlu?  Czemu nie! Tylko jak za to wszystko zapaci skoro chopcy maj swoje „talary”,  a dziewczta „paciorki”. W kadym obozie istnieje inny system punktacji, a wic inna jest wysoko wypat, a to z kolei skutkuje innym poziomem cen.  Ciekawe czy kto to sprawdzi!

Jak zakoczy?

Kiedy obz zacznie zblia si do koca, rol komendy bdzie stworzenie warunkw do cignicia pienidzy z rynku. Chodzi oto aby wysiek harcerzy skierowany na zarobienie obozowych pienidzy nie zosta zmarnowany. A tak staoby si wtedy gdyby nie mieli ich na co wyda. Ich waluta z chwil zakoczenia obozu straciaby cakowicie na wartoci. Tote pod koniec obozu naley umoliwi wszystkim wydanie ich pienidzy. Kantyna jest najgorszym z moliwych pomysw. Towar trzeba bowiem kupi za prawdziwe pienidze, a te ograniczone s wielkoci prawdziwego obozowego budetu. W  tej sytuacji najbardziej rozsdne wydaje si zwikszenie puli usug i przywilejw obozowych oraz zapewne, podniesienie ich ceny.  A moe jaka inwestycja? Moe roczna lokata w banku druyny do nastpnego obozu na uczciwy procent? Wszak za rok zabaw mona powtrzy, a wtedy niektrzy nie bd ju startowa od zera. Dobrze jest zaczyna  nowy obz z choby skromnym kapitaem, a moe nawet z pokanym majtkiem. Moe po kilku latach w druynie wytworzy si klasa rednia grupujca tych co s przedsibiorczy, nie boj si pracy i wol inwestowa ni balowa. 

Na koniec

Zabawa w „walut obozow” prowadzona bya rwnolegle do normalnych zaj obozowych. W niczym z nimi nie kolidowaa, a wrcz przeciwnie, uatrakcyjniaa ycie obozowe, wzmacniaa si oddziaywania wszystkich zastosowanych rodkw. Czy warto tego sprbowa? Moim zdaniem tak. Cho gwarancji powodzenia da nie mog. Wiele tu zaley od fantazji i chci do zabawy przejawianej przez harcerzy i kadr obozu. Wiem jedno. Sam wiele si nauczyem. Ale najwaniejsze, e na wasne uszy syszaem jak chopaki midzy sob dyskutowali na tematy ekonomiczne,  jak prbowali zrozumie mechanizm ksztatowania si cen, jak kalkulowali czy planowany przez nich biznes si opaci, jak przeprowadzali badanie rynku szukajc odpowiedzi czy bdzie zapotrzebowanie na placki ziemniaczane i jak cen da si uzyska za ich porcj.  Widziaem ich zaangaowanie w dyskusji o inflacji, poday pienidza, podatkach. Ciekawe czy ta lekcja zaowocuje w przyszoci zainteresowaniem i lepszym zrozumieniem mechanizmw ksztatujcych ycie spoeczne w pastwie. Przecie jednym z wanych celw wychowania harcerskiego jest przysporzenie Polsce wikszej liczby wiadomych i aktywnych obywateli.

ImageOpisana tu zabawa (w pewnym momencie to ju przystaa by tylko zabawa) zostaa przetestowana na obozie mojej druyny. Naturalnie, opisujc j na amach Pobudki troch podkolorowaem fakty w celu rozbudzenia wyobrani czytelnika. Nie mniej wszystkie opisane zjawiska i mechanizmy zafunkcjonoway na prawd. Gdyby kto z czytelnikw zdecydowa si na wprowadzenie na swoim obozie tego lub podobnego pomysu, redakcja Pobudki byaby bardzo zainteresowana opisem zdobytych w ten sposb dowiadcze.

Marek Gajdziski 

{mos_sb_discuss:16}

Odson: 8305

  Bd pierwszym ktry skomentuje
RSS komentarzy

Tylko zarejestrowani uytkownicy mog dodawa komentarze.
Prosz zaloguj si lub zarejestruj.

Powered by AkoComment Tweaked Special Edition v.1.4.2
Polska adaptacja - JoomlaPL.com Team